Centralny Ośrodek antySpamowy

1 grudnia br. na konferencji pt. "Rozwój e-commerce oraz płatności on-line" - zorganizowanej przez BiznesNet i MCI Management - po raz pierwszy podano do wiadomości publicznej informację o powstającym właśnie centralnym ośrodku, którego zadaniem będzie walka ze spamem. Ośrodek ten prowadzony przez firmę prywatną będzie działał "na zlecenie" zjednoczonych sił trzech urzędów mających do czynienia ze zjawiskiem spamu: UOKiK, URTiP oraz GIODO.

Podczas konferencji Justyna Kurek z Departamentu Polityki Konsumenckiej UOKiK wygłosiła referat pt. "Spam w Europie i w Polsce", w którym zaprezentowała ogólnie przyjętą definicję spamu.

Spam jest to informacja przesłana drogą elektroniczną (nie tylko o charakterze handlowym), która spełnia łącznie następujące warunki:
1) jej treść jest niezależna od tożsamości odbiorcy,
2) została wysłana bez wcześniejszej, weryfikowanej, świadomej, wyraźnej i możliwej do odwołania woli odbiorcy
3) z okoliczności wynika, że wysyłający odniósł niewspółmierną korzyść z faktu wysłania wiadomości w stosunku do korzyści, jaką odniósł odbiorca w związku z jej odbiorem

W polskim prawie definicja komercyjnego spamu zawarta jest w art. 10 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Spamem krótko mówiąc jest niezamówiona korespondencja handlowa, a jej przesyłanie jest zabronione pod rygorem grzywny od 20 zł do 5000 zł od każdej wysłanej wiadomości. Jak zapewniła zebranych Justyna Kurek, organy ścigania doprowadziły już do wymierzenia grzywny niejednemu spamerowi.

Informację handlową uważa się za zamówioną, jeżeli odbiorca wyraził zgodę na otrzymywanie takiej informacji, w szczególności udostępnił w tym celu identyfikujący go adres elektroniczny. Przesyłanie spamu stanowi także czyn nieuczciwej konkurencji w rozumieniu ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Poza polską regulacją ustawową pozostają niestety m.in. agitacje polityczne, łańcuszki szczęścia, fałszywe ostrzeżenia o wirusach, żarty i prezetacje powerpoint przesyłane e-mailem. Dodatkowym problemem jest fakt, że większość spamu pochodzi od nadawców poza granicami Polski.

Spam występuje obecnie głównie w poczcie elektronicznej, ale w przyszłości można się go także spodziewać w telefonii komórkowej (sms, mms), telefonii internetowej (VoIP), komunikatorach internetowych, czatach (IRC), na forach dyskusyjnych, czy wreszcie na stronach WWW (pop-upy i inne tego typu formy reklamowe).

Ponieważ ściganie czynu polegającego na przesyłaniu spamu może się odbywać przez policję tylko na wniosek pokrzywdzonego, a postępowanie dowodowe jest zwykle trude ze względów technicznych, polskie władze postanowiły powołać specjalne struktury do walki ze spamem.

Decyzją Komitetu Europejskiego Rady Ministrów z dnia 16 września 2005 r. organem koordynującym i reprezentującym rząd RP na arenie międzynarodowej w zakresie walki ze spamem jest Minister Transportu i Budownictwa (dawniej Minister Infrastruktury). Minister ma za zadanie stworzyć i nadzorować siatkę komunikacyjną między trzema centralnymi urzędami mającymi do czynienia ze zjawiskiem spamu (UOKiK, URTiP, GIODO) oraz ich odpowiednikami w innych krajach UE, czy anty-spamowymi organizacjami międzynarodowymi.

Identyfikacja nadawców spamu oraz gromadzenie materiału dowodowego w celu pociągnięcia ich do odpowiedzialności wymaga określonych środków technicznych, którymi polskie urzędy nie dysponują. W związku z tym obecnie negocjowana jest umowa z firmą prywatną, która miałaby zajmować się tego typu działalnością. Występująca na konferencji 1.12.2005. Justyna Kurek z UOKiK nie podała nazwy firmy, ani dokładnego zakresu jej działalności w związku ze zwalczaniem spamu, ponieważ umowa o współpracy nie została jeszcze podpisana. Na szczegóły przyjdzie poczekać.